SAGRADA FAMILIA laat zien waar merkbescherming ophoudt
Sommige namen zijn wereldberoemd.
Maar een wereldberoemde naam betekent niet een wereldberoemd merk. En juist deze beroemdheid kan een merkregistratie in de weg staan. Dit speelde een beslissende rol bij de aanvraag van Sagrada Familia door de stichting achter de bouw en het beheer van de Sagrada Familia. Dat Sagrada Familia een bekende naam is, staat buiten kijf. Maar ziet het publiek deze naam als merk, en dus als herkomstaanduiding voor producten of diensten van 1 aanbieder, of ziet het publiek de naam als een verwijzing naar het beroemde monument in Barcelona en naar de religieuze betekenis van de heilige familie?
Het Europese merkenbureau (EUIPO) oordeelde het laatste: de aanvraag voor het woordmerk SAGRADA FAMILIA werd geweigerd voor een breed pakket aan waren en diensten, van souvenirs en publicaties tot rondleidingen, architectuurdiensten en religieuze activiteiten. Volgens het Europese merkenbureau beschrijft die naam voor het relevante publiek direct het onderwerp, de inhoud, de bestemming of de plaats waarop die producten en diensten betrekking hebben. Daarmee mist het teken volgens de EUIPO het onderscheidend vermogen dat nodig is voor merkregistratie.
Juridisch is dat een klassiek punt. Een merk moet duidelijk maken van welke onderneming een product of dienst afkomstig is. Als een naam vooral iets zegt over een monument, een religieus begrip of het thema van de aangeboden producten en diensten, dan werkt die naam niet vanzelf als herkomstaanduiding. Dat de aanvrager wees op oudere registraties en vergelijkbare voorbeelden, hielp niet. De EUIPO benadrukte opnieuw dat elke aanvraag op zichzelf wordt beoordeeld.
Je ziet dit spanningsveld wel vaker met namen die deel zijn gaan uitmaken van het cultureel erfgoed. Zo werd ook een Europese aanvraag rond La Tour Eiffel afgewezen, omdat het publiek dit teken zal opvatten als een verwijzing naar de Eiffeltoren zelf, en niet als merk. Maar dit kan ook spelen bij beroemde personen zoals Rembrandt en Caravaggio. Zolang een naam nog niet zo bekend is, kan de naam als merk fungeren. Maar eenmaal de naam erg bekend is bij het relevante publiek, verliest de naam het vermogen om producten en diensten te onderscheiden, omdat iedereen direct zal denken aan bijvoorbeeld de Eiffeltoren, Rembrandt of Caravaggio.
Auteur: Erwin Haüer
Bio: Erwin is merkenadviseur en als managing partner verantwoordelijk voor IT en Informatiemanagement. Erwin werkt veel met startups en scale-ups, maar zijn klantenportefeuille omvat ook veel multinationals. Erwin heeft een vlotte pen en oog voor leuke merkennieuwtjes of merkwaardige merkinbreuken.